Άρθρα

Βασικές αρχές για την αποφυγή τραυματισμών

Η προθέρμανση (warm-up) και η χαλάρωση (cool-down) είναι οι δύο από τις βασικές αρχές για την αποφυγή τραυματισμών. Η σταδιακή ενεργοποίηση του βιολογικού μηχανισμού πριν την κύρια άσκηση και η ασφαλής επιστροφή του σώματος σε κατάσταση «ηρεμίας» είναι συνδεδεμένες ενέργειες με έναν αριθμό από οφέλη τόσο φυσιολογικά όσο και ψυχολογικά όπως η πρόληψη τραυματισμών, ο έλεγχος του μυϊκού πόνου, η ενίσχυση παραγωγής ενέργειας.Ο όρος προθέρμανση αποδίδεται στον αριθμό των διαδικασιών οι οποίες βοηθούν την έναρξη της βιολογικής κίνησης (motor) του σώματος. Από την Αρχαία Ελλάδα η προετοιμασία του σώματος πριν από κάθε αθλητική δραστηριότητα είχε τελετουργική διάσταση. Ελαφριά άσκηση, ελαιόλαδο και μασάζ ήταν οι απαραίτητες ενέργειες για την προστασία και την προετοιμασία νου και σώματος.

Παρακάτω αναφέρονται τα κυριότερα ψυχολογικά και φυσιολογικά οφέλη που αποκομίζουμε από ένα επαρκές ζέσταμα.

Σωματικά οφέλη

  1. αύξηση της θερμοκρασίας σώματος
  2. αύξηση των χημικών διεργασιών του μεταβολισμού
  3. αύξηση της θερμοκρασίας κατά τη διάρκεια της άσκησης
  4. αύξηση παροχής αίματος
  5. αύξηση του καρδιακού ρυθμού, ο οποίος θα προετοιμάσει το καρδιαγγειακό σύστημα για την άσκηση.
  6. αύξηση της αναπνοής (δηλαδή περισσότερο οξυγόνο εξάγεται από ένα δεδομένο όγκο εισπνεόμενου αέρα)
  7. αύξηση της παροχής οξυγόνου στους ιστούς και αξιοποίηση του
  8. αύξηση της παραγωγής και του εφοδιασμού του οργανισμού με οξυγόνο
  9. αύξηση της αερόβιας ικανότητας (ή αντοχής)
  10. αύξηση της ταχύτητας κινητικότητας των μυών
  11. αύξηση της συσταλτικότητας των μυών
  12. αύξηση νευρομυϊκού συντονισμού
  13. αύξηση μυϊκής δύναμης
  14. αύξηση της επεκτασιμότητας του συνδετικού ιστού και των μυών
  15. αύξηση της αναερόβιας αντοχής
  16. μείωση της αιμοσφαιρίνης
  17. μείωση της αντίστασης του συνδετικού ιστού και των μυών
  18. μείωση των βρογχοσπασμών μετά την άσκηση σε άτομα που έχουν άσθμα λόγω της άσκησης.
  19. μείωση των περιπτώσεων ναυτίας κατά τη διάρκεια σύντομης αλλά πολύ έντονης μυϊκής άσκησης.
  20. μείωση αίσθησης μυϊκού πόνου

Ψυχολογικά οφέλη

  1. Μείωση του χρόνου αντίδρασης  σε οπτικά η ακουστικά ερεθίσματα με αύξηση της θερμοκρασίας του σώματος
  2. Αύξηση της αυτοπειθαρχίας
  3. Αύξηση των κινήτρων
  4. Αύξηση συγκέντρωσης
  5. Μείωση συναισθηματικού στρες
  6. Μείωση άγχους

Προσοχή όλα τα παραπάνω οφέλη αναφέρονται για την ενεργητική προθέρμανση. Η παθητική προθέρμανση (σάουνα) μπορεί να ανεβάσει τη θερμοκρασία του σώματος αλλά επί της ουσίας το σώμα δεν προετοιμάζεται. Είναι διαφορετικό το να είναι κανείς  προθερμασμένος από το να είσαι ζεστός.

Αποθεραπεία ή χαλάρωση, το επονομαζόμενο και ως cool down έχει σκοπό να επαναφέρει το σώμα στην φυσιολογική του κατάσταση. Είναι πάρα πολύ οι εκπαιδευτές αθλημάτων και χορού οι οποίοι δεν δίνουν ιδιαίτερη βαρύτητα στην αποθεραπεία. Η έλλειψη χρόνου συνήθως είναι μια καλή δικαιολογία για όλους μας έτσι ώστε να αποφύγουμε το cool down. Μια ξαφνική αλλαγή, από το μέγιστο των δυνατοτήτων μέχρι την απόλυτη ηρεμία δεν δίνει την δυνατότητα στο σώμα να αναπροσαρμοστεί. Μια ήρεμη μετάβαση με ήπια άσκηση είναι ιδανική. Οι χορευτές επιβάλλεται να γνωρίζουν την διαδικασία του warm-up του cool-down και τους είναι γνωστό ότι και εκείνοι έχουν ευθύνη απέναντι στο σώμα τους.

Did you like this? Share it!